yaklaşımlarÇağla ElektrikçiFilistin ve hiyerarşilerin keskin yüzü - Çağla Elektrikçi

Filistin ve hiyerarşilerin keskin yüzü – Çağla Elektrikçi

23 Kasım 2025 Pazar günü, Lefkoşa’nın kalbi olan Eleftheria Meydanı’nda sesler yükseldi. Kıbrıs genelinde düzenlenen “Eylem Günü” kapsamında bir araya gelen aktivistler, savaşın ve soykırımın karşısında sessiz kalmayı reddettiler. **UFp’nin organize ettiği bu eylem**, Filistin halkına yönelik devam eden soykırımı kadınlara yönelik şiddetle ilişkilendirerek, 25 Kasım Kadına Yönelik Şiddetin Ortadan Kaldırılması Uluslararası Günü’ne bağladı. Meydan, adını taşıdığı özgürlüğün sembolü olarak, hiyerarşilere karşı kolektif bir direnişin sahnesine dönüştü. 

Feminist hareket, kadınların sosyal, siyasal ve ekonomik dışlanmasına karşı küresel bir mücadeledir. Dalga dalga ilerleyen bu hareket, farklı dönemlerde farklı taleplerle büyümüştür. 

– Birinci dalga, kadınlara oy hakkı ve yasal eşitlik kazandırdı. 

– İkinci dalga, iş yaşamında eşitlik, üreme özgürlüğü ve toplumsal rollerin sorgulanmasını gündeme taşıdı. 

– Üçüncü dalga, kimliklerin ve kesişimselliğin kabulünü sağladı. 

– Dördüncü dalga ise dijital çağda küresel dayanışmayı büyüttü. 

Bu yolculuk, kadınlara eğitim, çalışma ve siyasal katılım hakkı sundu. Ancak ücret eşitsizliği, ücretsiz emek ve şiddet hâlâ kadınların hayatını kuşatıyor. Feminist hareketin şiiri, kazanımların yanında eksiklikleri de dile getiriyor. 

Emekçi Kadınlar İçin Feminizm 

Emekçi kadınlar için feminizm yalnızca bir ideoloji değil, yaşamın ta kendisidir. Aileden kopmak, patriyarkal zincirleri kırmak demektir. Ancak bu bağımsızlık, devletin sosyal güvenlikten yoksun bırakmasıyla yoksulluk ve yalnızlık riskini beraberinde getirir. Orta sınıf kadınların kaynaklara erişimi daha kolayken, emekçi kadınlar daha kırılgan kalır. Bu nedenle feminizm, ayrıcalığın ötesine geçerek kolektif dayanışmayı büyütmek zorundadır. Feminist hareketin en derin sesi, “hayatta kalmak” ile “özgürleşmek” arasındaki ince çizgide yankılanır. 

Filistin: Hiyerarşilerin En Keskin Yüzü 

Filistin, sömürgecilik ve mülksüzleştirme ile örülmüş bir coğrafyadır. Yerleşimci sömürgecilik ve askeri kontrol, günlük yaşamı kontrol noktaları, bombardımanlar ve hareket kısıtlamalarıyla kuşatır. Kadınlar burada çifte baskı altındadır: hem patriyarkal hem kolonyal şiddet. Filistin’deki mücadele, yalnızca ulusal bir direniş değil, aynı zamanda kadınların özgürlük mücadelesidir. Feminist dayanışma, bu gerçeği görünür kılar: özgürlük, yalnızca bir halkın değil, kadınların da hakkıdır. 

23 Kasım’daki eylemde aktivistler, hastanelerin ve okulların yıkımını, binlerce çocuğun ölümünü ve kadınların eşitsiz yaşam koşullarını dile getirdi.

Meydan, küresel hiyerarşilerin normalleştirdiği acıya karşı sembolik bir reddediş alanına dönüştü. **UFp’nin bu eylemi**, feminist hareketin kadınlara yönelik şiddetle mücadelesini Filistin halkının özgürlük mücadelesiyle birleştirdi. 

Eylem, Kıbrıs’ın kendi bölünmüş tarihini hatırlatarak, birleşmenin ve dayanışmanın önemini ortaya koydu. Kadın barış hareketinin Kıbrıs’taki köklü geçmişi, bu dayanışmayı daha da anlamlı kıldı. Eleftheria Meydanı, özgürlüğün verilmediğini, talep edildiğini hatırlatan bir metafora dönüştü. 

Lefkoşa’daki gösteri, kolektif hareketlerin kamusal alanı müdahaleye karşı nasıl geri kazandığını gösterir. Eleftheria (özgürlük) Meydanı bir metafora dönüşür: özgürlük verilmez, talep edilir. İster ataerkil ister sömürgeci olsun, şiddetin normalleştirilemeyeceğini ve topluluklar arası dayanışmanın hiyerarşik parçalanmaya panzehir olduğunu savunur. 

Hiyerarşiler şiddet yoluyla işler:

– Ataerkil şiddet kadınları, özellikle işçi sınıfı kadınları ve her bireyi susturur. 

–  Özerklikleri yok eder. 

– Devlet şiddeti askeri güçlerle uyum sağlayarak suç ortaklığını derinleştirir. 

Hiyerarşiler şiddet yoluyla işler. Patriyarkal şiddet kadınların sesini bastırır; devlet şiddeti askeri güçle işbirliği yapar; kolonyal şiddet ise toprak ve kimliği gasp eder. Ancak şiddet aynı zamanda direnişi doğurur. Feminizm, kadınların susmayı reddetmesinden doğar. Filistin direnişi, yok edilmeyi reddetmekten doğar. Dayanışma, suç ortaklığını reddetmekten doğar. Bu üç reddediş, özgürlüğün şiirini yazan kolektif bir hareketin temelidir. 

Kıbrıs’ın bölünmüş tarihi, dayanışma için verimli bir zemin sunar. Feminist hareket patriyarkal hiyerarşilere karşıdır; Filistin mücadelesi kolonyal hiyerarşilere karşıdır. Birleşik bir Kıbrıs, bu iki mücadelenin ortak sesini yükseltir. Eleftheria Meydanı, özgürlüğün verilmediğini, talep edildiğini hatırlatır. Kolektif hareketler, kamusal alanı yeniden sahiplenerek müdahaleye karşı özgürlüğü geri kazanır. 

23 Kasım’daki eylem, feminist hareketin ve Filistin mücadelesinin kesiştiği noktada, sessizliğin suç ortaklığı olduğunu hatırlattı. Kadınların ve halkların özgürlük mücadelesi, hiyerarşilerin şiddetine karşı dayanışmanın şiirsel bir yankısıdır. Bugün, toplumsal cinsiyete dayalı şiddete karşı, Filistin’deki yıkıma karşı, Kıbrıs’ın bölünmüşlüğüne karşı sesimizi yükseltmek, yalnızca bir görev değil, bir özgürlük çağrısıdır. UFp’nin eylemi, bu çağrının somut bir örneği olarak tarihe geçti.

Sevinçle ya da dayanışmayla ayağa kalktığında alınan yuhlamalar, hiyerarşilerin özgür iradeye nasıl müdahale ettiğini hatırlatır. Feminist hareket, özgürleşmenin eşitsiz olduğunu; bazılarının ayrıcalıklı, bazılarının kırılgan kalabileceğini ve sistemde varolamayacağını gösterir. Filistin, hiyerarşilerin soykırıma dönüşebileceğini öğretir. Eleftheria Meydanı’ndaki gösteri, kolektif hareketlerin müdahaleye direnebileceğini ve özgürlüğü geri kazanabileceğini öğretir. 

Birleşik Kıbrıs’a ihtiyacımız var çünkü hiyerarşiler bölünmeyle beslenirken, dayanışma ise bağla büyür. Feminizm, gösteriyor ki baskıcı sistemleri dönüştürmek bir terk ediş değil; kolektif yenilenmenin başlangıcıdır. 

Bugün cinsiyete dayalı şiddeti, kaybedeceklerimizi önlemek için, 27 Kasım’da Vicdani Red, Cuma itibariyle de Neda ile aytıșmak için, burada olamayanlar ve olacaklar için ses edinmeli ve kaybolmayacak olan somut haklar için birlik olmalıyız


Yeniçağ Kıbrıs sitesinden daha fazla şey keşfedin

Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.

Leave a reply

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

Bu site istenmeyenleri azaltmak için Akismet kullanır. Yorum verilerinizin nasıl işlendiğini öğrenin.

Diğer yazıları

Çağla Elektrikçi yazdı: Alfa ve Kalfaları- Russell Brand

Son on yıl içerisinde erkeklik üzerine yürütülen tartışmalar giderek...

Çağla Elektrikçi yazdı: Şüphenin Siyaseti

İçinde yaşadığımız çağın en dikkat çekici özelliklerinden biri, insanların...

Çağla Elektrikçi yazdı: Kuzey Kıbrıs’ın gerçekten neye ihtiyacı var?

Kuzey Kıbrıs yeni bir seçim dönemine girerken, kamuoyundaki tartışmalar...

Çağla Elektrikçi yazdı: Kapitalizm ve Sürdürülebilir Bir Geleceğin Olasılığı

Jilet ve yedek bıçak modeli, bir şirketin ana ürünü...

Çağla Elektrikçi yazdı: Güvensiz Yolculuklar, Kolektif Yas

Girne feribotunun alabora olması, can kayıpları ve parçalanan ailelerle...
4,663BeğenenlerBeğen
1,585TakipçilerTakip Et
4,266TakipçilerTakip Et
1,400AboneAbone Ol

Son eklenenler

Özkan Yıkıcı yazdı: Onbeş Kasımlı Pazar gününden

Kıbrıs'ta Onbeş Kasım yakın tarihi gün dönemi ikili şekilde...

Özkan Yıkıcı yazdı: On Beş Kasım güncesinden önemli notlar ve kısa yüzleşmeler

On Beş Kasım güncesinden önemli notlar ve kısa yüzleşmeler On...

Çağla Elektrikçi yazdı: Alfa ve Kalfaları- Russell Brand

Son on yıl içerisinde erkeklik üzerine yürütülen tartışmalar giderek...

Nevzat Hami yazdı: Sandığın dışında da hayat var

Boykot, temsiliyet ve siyasi irade üzerine Seçimlere katılmak demokratik bir...

Özkan Yıkıcı yazdı: Bizim telden dolaşlama yapalım

Gerçekten, dünya ile alakalı birçok yazı yazdıktan sonra, ülkemize...

Özkan Yıkıcı yazdı: COP zirvesi ve bizim dünyamız

Türkiye, B.M.'nin düzenlediği, Avustralya'nın da etkin organizasyonuyla birlikte iklim...

Özkan Yıkıcı yazdı: Kaza değil, cinayetle başlayıp kitlesel katliama dönüşendir

Neoliberal sürece kapitalist sistem geçerken, özellikle emek eksenli sınıf...

Canlı yayın

01:06:52

#video “Mış Gibi Yaparak Yaşayamam!”: Çiğdem Dürüst Kamudaki Çürümeyi Anlattı | Gündem+

Kamuda liyakat bitti mi, sistem nasıl kilitlendi? Eski üst düzey bürokrat Çiğdem Dürüst, Gündem+ yayınında kamu çarklarının neden dönmediğini ve Kıbrıs'ın kuzeyindeki idari çöküşü tüm açıklığıyla değerlendirdi.
01:02:49

#video “Güngör Yanıyor, Dağlar Yok Oluyor!”: Çevre Katliamında COP31 İkiyüzlülüğü | 15+ Dakikada Gündem

15+ Dakikada Gündem ekibi; günlerdir için için yanan Güngör Çöplüğü’nü, dağları kemiren taş ocaklarını ve sahada çevre felaketi yaşanırken uluslararası zirvelerde sergilenen "sıfır atık" şovlarını canlı yayında masaya yatırdı.
01:10:48

#video ABD Seçimlerinde Tsunami: Senato ve Kongre’deki Yeni Dengeler Neyi Değiştirecek? | Yeniçağ Güncel

Yeni ABD yönetimi ve Kongre aritmetiği dış politikayı nasıl şekillendirecek? Prof. Dr. Erol Kaymak, Yeniçağ Güncel programında ABD seçimlerinin perde arkasını, küresel dengeleri ve Kıbrıs'ın kuzeyini ilgilendiren diplomatik süreçleri ele aldı.