yaklaşımlarÇağla ElektrikçiSistem çöktüğünde: aşırı sağdan sonra sol nasıl/neden ve yeniden yükselir? - Çağla...

Sistem çöktüğünde: aşırı sağdan sonra sol nasıl/neden ve yeniden yükselir? – Çağla Elektrikçi

Tarih boyunca, ekonomik krizler ve demokratik gerilemeler dönemlerinde aşırı sağ hükümetler yükselmiş, ardından kendi çelişkileriyle çökmüştür. Bu çöküşlerin ardından ise, parçalanmış ama dirençli sol hareketler yeniden sahneye çıkar. Çünkü sistem, halkı terk ettiğinde; halk birbirine sarılır.

Aşırı sağ yönetimler genellikle korku ve belirsizlik zamanlarında yükselir. Güç, düzen ve ulusal gurur vaat ederler. Ancak bu vaatlerin ardında, zenginleri koruyan politikalar, işçi haklarını yok eden düzenlemeler ve muhalefeti susturan baskılar yatar. Başta popülist söylemlere kapılan emekçi sınıf, kısa sürede hayal kırıklığına uğrar. Maaşlar durur, sendikalar ezilir, kamu hizmetleri özelleştirilir. Sistem artık halk için değil, iktidar için çalışır.

Bu güçsüzleştirme sadece ekonomik değil, aynı zamanda psikolojiktir. İnsanlar seslerini, oylarını ve örgütlenme haklarını kaybettiklerinde, varoluşsal bir boşluğa düşerler. Aşırı sağ bu sessizlikten beslenir. Ama sessizlik kalıcı değildir. Baskının çatlaklarında direniş filizlenir.

Örnek 1: Yunanistan ve Syriza’nın Yükselişi

2008 küresel finans krizinden sonra Yunanistan ekonomik bir felakete sürüklendi. Uluslararası kreditörlerin dayattığı kemer sıkma politikaları emekli maaşlarını kesti, kamu çalışanlarını işten çıkardı, hastaneleri ilaçsız bıraktı. Golden Dawn gibi aşırı sağ partiler bu kaosu fırsata çevirdi, şiddet ve nefret yaydı. Ancak bu vahşet arttıkça halkın öfkesi de büyüdü.

Syriza sahneye çıktı—kemer sıkmaya karşı duran, onuru geri getirmeyi vaat eden sol bir koalisyon. İktidardaki yılları zorluydu, tavizlerle doluydu. Ama Syriza’nın yükselişi bir dönüm noktasıydı. Sessizleri konuşturdu, işçi hareketlerini yeniden canlandırdı ve Avrupa’ya dayanışmanın hâlâ bir siyasi güç olabileceğini hatırlattı.

Örnek 2: Brezilya’da Sokakları Geri Alan Sol

Brezilya’da aşırı sağcı Başkan Jair Bolsonaro’nun yönetimi; çevre katliamları, yerli halklara saldırılar ve pandemi inkârcılığıyla anıldı. Eşitsizlik derinleşti, demokrasi zedelendi. Ancak tabandan gelen hareketler yükseldi. Topraksız işçiler, feminist kolektifler ve yerli liderler direniş bayrağı altında birleşti.

2022’de eski solcu başkan Lula yeniden iktidara işçiler, sanatçılar ve aktivistlerin desteğiyle geldi. Bu zafer sadece sandıkta değil, sembolik olarak da anlamlıydı. Yıllarca süren baskıdan sonra sol yeniden alan kazandı, güveni tazeledi ve adalet temelli bir gelecek sundu.

Örnek 3: Türkiye’de Yerelden Gelen Direniş

Türkiye’de Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın sağ otoriter yönetimi medya, yargı ve sivil toplumu kontrol altına aldı. Ancak 2019 yerel seçimlerinde muhalefet partileri İstanbul ve Ankara gibi büyük şehirleri kazandı. Bu zaferler, yerel örgütlenme, gençlerin katılımı ve otoriterliğe karşı stratejik bir duruşla mümkün oldu. Ulusal iktidar hâlâ merkezdeydi ama sol, kalpleri ve şehirleri kazanabileceğini gösterdi.

Kıbrıs: Sembolik Bir Uçuş

Ve şimdi Kıbrıs’ta, iki toplumlu iş birliği ve sivil direnişin sessizce mayalandığı bir dönemde, umut yeniden yükseliyor. Emekçi sınıf—hem Rum hem Türk—ekonomik belirsizlik, siyasi tıkanıklık ve demokratik hakların aşınmasıyla mücadele ediyor. Aşırı sağ söylemler bölmeye, oyalamaya ve baskı kurmaya çalıştı. Ama artık zemin kaybediyorlar.

Bu noktada, Ersin Tatar’ın Kıbrıs’tan uçuşu (kaçıșı) hayali bir kapanış olarak karşımıza çıkıyor. Sürgün değil, bir dönemin sembolik sonu. Bu gidiş, yeni bir başlangıcın işareti: Barışın sadece bir slogan değil, bir pratik olduğu; solun sadece karşı koyan değil, yeniden inşa eden olduğu; emekçi halkın sesini geri aldığı bir Kıbrıs olması dileğiyle.


Yeniçağ Kıbrıs sitesinden daha fazla şey keşfedin

Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.

Leave a reply

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

Bu site istenmeyenleri azaltmak için Akismet kullanır. Yorum verilerinizin nasıl işlendiğini öğrenin.

Diğer yazıları

Çağla Elektrikçi yazdı: Alfa ve Kalfaları- Russell Brand

Son on yıl içerisinde erkeklik üzerine yürütülen tartışmalar giderek...

Çağla Elektrikçi yazdı: Şüphenin Siyaseti

İçinde yaşadığımız çağın en dikkat çekici özelliklerinden biri, insanların...

Çağla Elektrikçi yazdı: Kuzey Kıbrıs’ın gerçekten neye ihtiyacı var?

Kuzey Kıbrıs yeni bir seçim dönemine girerken, kamuoyundaki tartışmalar...

Çağla Elektrikçi yazdı: Kapitalizm ve Sürdürülebilir Bir Geleceğin Olasılığı

Jilet ve yedek bıçak modeli, bir şirketin ana ürünü...

Çağla Elektrikçi yazdı: Güvensiz Yolculuklar, Kolektif Yas

Girne feribotunun alabora olması, can kayıpları ve parçalanan ailelerle...
4,663BeğenenlerBeğen
1,585TakipçilerTakip Et
4,267TakipçilerTakip Et
1,410AboneAbone Ol

Son eklenenler

#podcast Avrupa’nın Aranan Suçluları ve Kıbrıs’ın Kuzeyi | 15+ Dakikada Gündem

Murat Kanatlı ve karikatürist Serhan Gazioğlu; çizgilerin diliyle Kıbrıs'ın kuzeyindeki siyasi atmosferi, yaklaşan seçim tartışmalarını ve toplumun geçmişten bugüne uzanan tarihsel yüzleşmelerini canlı yayında masaya yatırdı.

Şener Elcil yazdı: Hayaller ve Gerçekler | Dreams and Realities

Geçtiğimiz hafta, Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da yapılan “Dünya İklim...

Özkan Yıkıcı yazdı: Onbeş Kasımlı Pazar gününden

Kıbrıs'ta Onbeş Kasım yakın tarihi gün dönemi ikili şekilde...

Özkan Yıkıcı yazdı: On Beş Kasım güncesinden önemli notlar ve kısa yüzleşmeler

On Beş Kasım güncesinden önemli notlar ve kısa yüzleşmeler On...

Çağla Elektrikçi yazdı: Alfa ve Kalfaları- Russell Brand

Son on yıl içerisinde erkeklik üzerine yürütülen tartışmalar giderek...

Nevzat Hami yazdı: Sandığın dışında da hayat var

Boykot, temsiliyet ve siyasi irade üzerine Seçimlere katılmak demokratik bir...

Özkan Yıkıcı yazdı: Bizim telden dolaşlama yapalım

Gerçekten, dünya ile alakalı birçok yazı yazdıktan sonra, ülkemize...

Canlı yayın

01:06:52

#video “Mış Gibi Yaparak Yaşayamam!”: Çiğdem Dürüst Kamudaki Çürümeyi Anlattı | Gündem+

Kamuda liyakat bitti mi, sistem nasıl kilitlendi? Eski üst düzey bürokrat Çiğdem Dürüst, Gündem+ yayınında kamu çarklarının neden dönmediğini ve Kıbrıs'ın kuzeyindeki idari çöküşü tüm açıklığıyla değerlendirdi.
01:02:49

#video “Güngör Yanıyor, Dağlar Yok Oluyor!”: Çevre Katliamında COP31 İkiyüzlülüğü | 15+ Dakikada Gündem

15+ Dakikada Gündem ekibi; günlerdir için için yanan Güngör Çöplüğü’nü, dağları kemiren taş ocaklarını ve sahada çevre felaketi yaşanırken uluslararası zirvelerde sergilenen "sıfır atık" şovlarını canlı yayında masaya yatırdı.
01:10:48

#video ABD Seçimlerinde Tsunami: Senato ve Kongre’deki Yeni Dengeler Neyi Değiştirecek? | Yeniçağ Güncel

Yeni ABD yönetimi ve Kongre aritmetiği dış politikayı nasıl şekillendirecek? Prof. Dr. Erol Kaymak, Yeniçağ Güncel programında ABD seçimlerinin perde arkasını, küresel dengeleri ve Kıbrıs'ın kuzeyini ilgilendiren diplomatik süreçleri ele aldı.