Güncel toplama İran akışı – Özkan Yıkıcı

İranla alakalı hayatın her alanında mutlaka örnekler bulmak kolaydır. Çeşitleme de bolca var. ülkemizdeki İranlı figürlerinden tutun sistemin şer eksenli devlet olmasına dek zengin iran boyutlarıyla yaşıyoruz. Bir tamircide dururken karşınıza İranlı çıkma olasılığı varken, medya izleniminde de algıyla korkunç irana raslamak kolaydır. İran adeta her yönüyle dileyen dilediği alanda bulma kolaylılığı vardır.

İran hem siyasi hem de güncel karşılaşmalarla birlikte geniş çerçevede buluşmamız kolaydır. İsrail başta olmak üzere, irana saldırmak isteyenler bolca vardır. Bu konuda demeç verilse dahi petroldan dövize fırtına yaratmaya yetiyor. İrana şer diyenler, şimdi de görüşmeler de yapması tesadüf değildir. BOP projesi adeta iran merkezine doğru kaydı. Ortadoğuda irana karşı ne yapılacak kuşkularla bekleniyor. Amerika hem saldırma hem de görüşüyor. Rusya hem anlaşma yapıyor, müttefik görünüyor da saldırı karşısında ayni güvenceği vermiyor. Böylesi çelişkilerle siyasal yolculuğuna devam ediyor. Molalar rejimi deniliyor da irandan daha gerici ve şeryatcı ülkelerle de batı itifak yapmaktan çekinmiyor. Şimdi Ortadoğu irana yoğunlaştı. Dün bölgedeki mücadele şimdi irana daoğru epey yaklaştı. Kimi rejimi yıkma ve parçalama, kimisi rejimi değiştirmekle yetiniyor. Birileri de beyenmese de iranın yıkılmasını istemiyor. Çünkü sıra ona gelecektir. Ama iran da bölgesel güçtür. Sistemin objektifleri üzerindedir.

Bir yandan isralinin saldırması öte yanda Umanda Amerika ile görüşmeler. Rusya ile anlaşma da destekleme de sınırlı. Fakat, iran petrol ülkesidir. Basra körfezinin ontrolunu elde etmesi kolay gibi. Dün iranı Lübnanda, Suriyede veya ırakta karşılayan batı, şimdi iranın dibine dek geldi. Ama örneğin kürt kartı dahi iran kokulu süslenmiş haldedir. Belli olan ortadoğuda emperyalist hedefte iran var. iranla birçok sıçrama hesapları da vardır.

****

İran salt siyasi alanda değildir. Örneğin K. Kıbrısta sokakta veya komşunuz bir İranlıyla buluşmanız tesadüf değildir. Epey İranlı vardır. Değişik aalanlardan da oluşmaktadır. Fakat anlatılan iran ve burdaki basit iran figürü birbirini tutmuyor. Hele bilinçli konuşmak istediğiniz İranlıların aderta yaratılan algıların da çok ötesinde olduğu kesin. Tabi K. Kıbrısta olmaları da buranın havasını almaları da kesin. Nitekim duyurtulan kapalı ve yobaz İranlıdan çok açık giyinen İranlılarla karşılaşırız. Bazı sitelerde İranlıların yoğunluğu da mevcut. Başka işlerde de İranlı duyarsınız. Ama anlatılan kapalı İranlı olgusu oldukça azdır. Çoğu ya kaçtı veya buraya gelip hayatlrını sürdüren karmaşıklı bir yapıları da var. ama anlatılan iran ve buradaki İranlı oldukça farklı. Hele bilinç veya öteki işlerde de farklılık oldukça sırıtıyor.

Zaman zaman karşılaştığım İranlılarla sohbet ediyorum. Onlar şuna şaşırıyor: genelde bizde de iran denilince algı yü<zeseliği ile karşılaşıoyorlar. Ben konuları kendi açımdan söyleyince biraz şaşıranlar oluyor. Hele iranın geçmişini bilmeyenler şaşırıyor. Örnek mi Halkın Fedayi örgütünü söyleyince, kimisi duymadığını kimisi de duyduğu için memnun oluyor. Belek silinmesi öyle bir şeydir.

Görüldüğü gibi iranı örğenmek istersek oldukça çelişkili yaşamla iyi karşılaşmamız gerekir. Bilgi ve yorumlama önemli. Anlatılan ve karşılaşılan iran elbet farklı. Unutmayın, molla rejimini sistem, sırf sol ele geçirmesin diye Humeniyi irana gönderdi. Kulandı ve yeni dönemde de şer eksenine koydu. İranlılar ise savruldukça kendi dünyalarında yön bulmaya çalışıyor.