İmran hana rahat yok – Özkan Yıkıcı

Hızla Pakistandan yeni haberler akmaya başlandı yeniden. Pakistanın eski başbakanına karşı suikast düzenleme girişimiyle başlayan ısınma, ardından yönetimin Hanın basın açıklamalrını, demeçlerinin yayın yasaklanmasına varan tutumuyla, yeniden Pakistan gündeme oturdu. Onca Pakistanlı yaşayan gerçeğimiz veya eskiden bri “dostumuz” dediğimiz bu ülkedeki gerçekten can sıkan siyasal gelişmelere fazla dokunmama da bizdeki basit olgu ile nönemsememe kültürümüzün ve çıakrcı konuşmalarımızın kanıtı olarak bir yere eklenmesi gerekir.

Kimine göre eskiden beri dostumuz, kimine göre ülkemizde epey öğrenci ve çalışanı olan ülke olarak kolayca söylenen Pakistan, gerçekten yeniden durulmayan karışıklıklar başka şekilde devam edeceğini kanıtlar gibidir. Pakistanın fazla gerisine gitmeden, yılık defter karıştırmasıyla olaya açıklık getirmeğe çalışalım. Tekrar edeyim, ülkemizde bol bol Pakistanlı hayatın değişik alanlarında var. Hep eskiden beri dostumuz dediğimiz ülkedir…

Yılın başında Pakistan birkaç olayla gündeme düştü. Tam da Rusya Ukrayyna krizi savaşı  sıçrama yapacağı gülnlerde, gözden kaçan çelişkilerle de Pakistan öteki başta duruyordu. ABD Pakistanda Çin sınırına karşı üst kurmak istedi. İmran Han ret ediyordu. Üstelik Rusyayı da ziyaret edip Ukrayna savaşında direk ABD yanında durmuyordu. Hanın hükümeti ise kualisyonla yönetimde duruyordu. Ansızın bir parti hemen ayrılır ve peşinden güven oylamasıyla ö imran hanın güvensizlik oyuna mahkum edildi. İmran Han da erken seçim kararı alır. Bunun üzerine, hemen anayasa ve öteki muhalefet harekete geçer. Anayasa mahkemesi erken sdeçimi ve parlemento fesini kaldırtır. Ardından eskiden epey meryatcı İslamcı tutumlu Şerif kişilerden birisi de başbakanlığa oturtulur. Operasyon bitmiş gibiydi.

İmran Han direndi. Gösteriler gerçekleştirdi. DDoğrusu destekçileri de çıktı. Fakat, önemli olan ordu başlangıçta Pakistanın demokratikleşmesi adına imran hanı desteklerken, ABD üst ret etmesinden sonra yanından ayrılıp karşısına geçti. Baskılar geldi. Yasaklandı ve yargılandı. Bu gelişmeler geçenlerdeki Lula gelişmelerine epey benzer gibiydi. Daha sonra imran Han aldığı kararlarla seçimi zorlama adına yaygın protestolara başladı. Yönetim de onun yayınlarını dijitalden engeleme kararı çıkardı. Yetmedi, Hanın konuşmaya devam etmesi üzerine de medyada yayınlarına da yasak koydu. Bunlar geçen hafta epey yığılırken, hemen sonra Hana suikast düzenlendiği haberi geldi. Han, bunu yönetimin bizat gerçekleştirdiğini açıklar. Elbet, yasaklar da peşinden gelip haber olmasının engelenmesi üzerinden uğraşlar hızlandı..

Kısa olayların özeti bu. İmran Han kazandığı zaman, döner dağıtımı yapan Pakistanlı motorculara konuyla alakalı şekliyle sorular da sordum. Çoğunun birleştiği durum şu: “imran Han birşeyler yapmak isteyecek. İyi bir liderdir. Fakat, onu brakmayacaklar” diyorlardı. Bu basit diyalok daha yılını doldurmaya aylar varken kanıtlandı…

Pakistanı çocukluktan beri istemesem de bilme sürecindeydim. Bizim dostumuz, Bangladeş ayrışması, Hindistanla savaş, Zülfikarın idam edilmesi, Darnbeleri, Yeni sömürge sürecindeki Türkiye ile ortaklaşan yönleri, Afkanistan savaşında kulanımı, Ülhak dönemi ve katlediliş biçimi gibi birçok siyasal gelişmeler hep aklımda sıralanmaya başlıyor. Yetmişler ortasındaki Kıbrıs araştırmalarına yardımcı olma bahanesiyle, Keşmir olayını da epey deşeledim. Amerikan ve Çin ikili eksenli Pakistan deneğmlerinin sonucu arada Türkiyede Pakistanlaşma siyasal tehlikesi boşuna söylenmiyor. Son dönemde ise iyica adamıza gelen değişik nedenli bolca Pakistanlı da mevcut.

Tüm bu sıraladıklarımdan sonra, son Han suikast girişimi ve sokaktaki seçim protestoları bize mutlaka birşeyler anlatması gerekir. Pakistan için alışılmış gericilik ve aydınlı ikileminin üstüne konulan emperyalist yeni sömürgeci gerçeklerin hayataki yansıyışlarıdır. Onun için her konuda olduğu gibi Pakistanı da marksis şekliyle emperyalist yeni sömürge ilişkilerini bilmeden anlayamazsınız. Hele yeni sömürgecilikte islami evrensel gericileşme faşist kurumsallaşmasını yok sayanlar, Pakistan konusunda yorum yapamaz. Not: bizlik bir de durum: Pakistan oluşumunda İngiltere sömürgecilik süreci önemlidir. Kalsik sömürgecilikten yeni sömürgeciliğe geçişteki parçalanma ile din eksenli sihyasal çizgide Pakistan develti kurdurulduydu. Hiç rahat yüzü de görmedi.