Bakir Topraklara Gönüllü Göç – Levent Atikoğlu

Kanayan Yerlere Yeni Bir Keşif Mümkün mü?

Durdurulamayan bir kanama gibi; bu kırılgan kaymak tabakası, üstümüzde inceliyor her geçen gün. Bir kıl bile yok zeytinyağından çekmeye; felaketin eşiğinde, eşiği aşamayan kuru bir gürültü gibi. Ellerimiz birbirine kavuşamıyor; çünkü bir elimiz hâlâ kanda, diğeri davul zurna eşliğinde oynamaya hazır, istila hazırlığında. Ne vardı onca anıyı, yaşanmışlığı çöpe atmakta? Köklerimiz, hatıralarımız, çocukluğumuzun gölgesinde oynadığımız incir ağaçları… Hepsi sanki gereksizmiş gibi unutuluyor, hepsi angarya. Her geçen gün, bu bölük pörçük muhafaza hava sahasında, istisna ve tesadüfen yaşadığımızı daha çok anlıyoruz. Sanki gökyüzünde süzülen bir uçağız; altımızdan çarşafları çekiyorlar… Ve biz, Akdeniz’den Atlantik Okyanusu’na savrulan dalgalara tosluyoruz. Derin bir gölün ortasında gibiyiz oysa; tuzlar savruluyor her yere, gözlerimizi yakıyor. Amerika’ya yakınlaştık diyorlar yavaş yavaş; yeni bir kıtayı keşfedecekmişiz gibi, ha olduk ha olacağız.

Ama “keşfedilecek” Kıbrıs mı kaldı? Akdeniz nerede? Tüketecek yerler? Yüzyıllardır üzerinde yaşanan, bölünmüş, haritalarla dilimlenmiş, adına “barış süreci” denilen bekleyişlerle oyalatılan bu ada, hâlâ kendine yabancı. Latin Amerika’nın bakir ormanlarını, “medeniyet” adına kesip biçen zihniyet, Akdeniz’in ortasında da hep iş başındaydı. “Böl, yönet, unut.” Aynı oyun. Kıbrıs’ta komşusunun şarkısını duymayan kulak, Latin Amerika’da nehrin öte yakasını bilmeyen çocuk kadar eksikti aslında. Toprakları bakir yapan şey, hiç ekilmemiş olmaları değil; üzerinde barışla yaşanabilmesiydi. Peki biz ne yapacağız şimdi? Gönlümüz kalktı bir kere. Gönüllü göç edeceğiz kalırken olduğumuz yere. Ve ekeceğiz ağaçları kuruyacağını bilerek. Hükmünü alacak er ya da geç. Belki de asıl göç, bir yere değil, birbirimize doğru olmalıydı. Çünkü insan, insanın toprağıydı bir yerde. Birbirimize gömülmeye hazırız bence: Eğer korkularımızdan, miras alınmış şüphelerden, yönetilen öfkelerden göç edebilirsek, çalacağız notasız şarkıları…

Belki o zaman Kıbrıs yeniden nefes alacak. Belki deniz, tuzunu özgürce taşıyıp; Latin Amerika’nın ormanlarına göçmen değil, dostane ağırlanacak.

Ama şimdi… Biz hâlâ kanıyoruz. Ve kanayan topraklarda, hiçbir keşif gerçekten yeni değil. Ve belki de asıl keşif, göç edilen toprağın değil, dönülen yüzlerin keşfidir. Korkunun yerine cesareti, öfkenin yerine şefkati, şüphenin yerine güveni koyabilirsek… O zaman, haritalar kendiliğinden silinir, sınırlar un ufak olur. Toprak kanamaz, insan kanamaz. Kıbrıs’ın denizi yeniden mavileşir, Latin Amerika’nın ormanları sonsuz bir nefes gibi içimize dolar. Ve biz, ilk kez gerçekten “var” oluruz; başka hiçbir yere gitmeden, olduğumuz yerde kalarak…