Ukraynadaki gelişen kriz yolunu, zaman zaman bu yerde değerlendirdik. Ancak, özellikle son dönemdeki kalabalık gelişmeler nedeniyle Ukrayna sanki yerinde duruyormuş gibi oluyuordu. Oysa, öyle değildi. Özellikle Batı emperyalist kampın Ukraynayı koruma adına Rusyayı kuşatma hareketi, direk çevredeki ülkelere üstler açarak, askeri güçler taşıma gibi yığınakları artırıyordu. Baydın ise resmen kendi siyasaal seçkisiyle Rusya kartını Ukrayna masasında açıyordu. Bunlar Ukrayna ülkrdsinde direk yansıyordu. Zaten, Ukraynadaki resmen faşist iktidar da bu yol ile kendini güçlendirme yönünü seçiyordu. Şimdi, resmen batılı çevreler kontrolu savaş veya Rusyanın Ukraynayı işkal etme gibi provbagandayla kitlesel kamuoyuna oynuyorlar. Böylesi beklentiler de sağlanıyor.
Ukrayna olayı önemlidir. Daha, Hanktinton yorumlarında Ukrayna ve Türkiye önemli hay hatları olarak Kültürler savaşında yerini alıyordu. Kırılacak fay ile Rusyayı kuşatma ülkesi olarak Ukrayna, doksanların ortasından beri başta Amerikan stratejilerinde hep bulunuyordu. Nitekim, Ukraynada önce renkli devtrimin ilk deneyimlerinden Turuncusu yapıldı. Sonra, yine Rus yanlısı aday kazanınca hem de büyük oy farkıyla olunca, faşist hareketin saraya baskın düzenleyerek yeniden batı yanlısı yönetim başa geldi. Zelenski ise ilginçtir: oynadığı dizideki rol gibi seçim kazanıp dizi oynundan gerçeği gerçekleştirme politikacısı olarak 2014 yılında yönetime doğru ilerlerleyip geldi. Bu durum genel hamle olarak Amerikanın ve ingilterenin Rusyayı kuşatma politikasının genişleyip yaygınlaşamsına da yaradı.
Ukrayna yapılan siyasal genel oyunlardan sonra Kırım yeniden Rusyanın eline geçerken, Doğu Ukraynadaki Rus çoğunluğun olduğu yerde de devletten kopmasına neden oldu. Batı tüm Ukrayna kuşatma hamlesi ve ülkedeki faşist işbirlikçilerin hamlesi, ülkenin bir kısmını kaybetmesine dek olay gelişti. Şimdi durum daha karışık. Çünkü Amerikan eski lideri Trump, genelikle Rusya ile ilişkileri birincil düçşmanlık çizgisinde tutmuyordu. Üstelik öteki Amerikan devlet kuvetlerinin istemelerine rağmen. Baydın dönemi ile aAmerikan siyaseti hem Rusya kuşatması ve hem de Çin rekabetini aynılaştırdı. Rusyayı netürleştirme stratejisini de dengeleştirdi. Bunun anlamı,Rusyaya karşı da net tavır koyup, onu etkisizleştirmekti. İlk önemli mevzi de Ukrayna oluyordu. Ukraynadaki faşist rejim de ilgili siaysete hazırdı. Üstelik İngiltere de çaktırmadan Karadeniz hamlelerini gerçekleştiriyordu. Türkiyeyi de yanına alıyordu. Öyle ki aradan bir yıl geçti. Trkiye Amerikan ilişkileri tam düzelmemişken, Amerikan müdahalesiyle ve İngiliz çıkarları da düşünülerek, Akdenizdeki İsrail,Kıbrıs ve Yunanistan boru hattından ABD çekildi. Fransa Akdenize göndereceği araştırma gemilerini göndermedi. Buna karşılık da Türkiyenin Ukraynaya silah satışı kadar, oraya önemli destekler veriyordu. Türkiye batı tarafından güneyden Rusya kuşatmasında Ukrayna için önemli devlet konumuna doğru kaydırıldı. Ne yazık ki ilgili gelişmeleri okuyamayanlar, Baydının Rusya kuşatmasına önem verişini deyerlendirilemediği için de Akdenizdeki bazı gelişmeleri, kimisi hemen Kıbrıs gaz atışına çevirdi.
Bu hamleler, ısıtılıp ısıtılıp gelişletirken Almanya kırılması soru işaretlerini getiriyordu. Fransa desteği ve Almanyanın askeri yönlere katılmayacağını belirtmesi, AB bütünsel politikası da yeniden netleştirilemedi. Oysa, Doğu Avrupa ve b Balkan devletleri Amerikaya kucak açıp askeri üstler dahi verdiler. İngiltere Trkiye üstünden eski silahlarını da Ukraynaya gönderdi. Böylelikle propagandaya Rusların Ukraynayı işkal edeceği algısı da yayılınca, kriz kontrolu savaşa gidermi sorusuna dek geldi. Elbet, Rusya burnunun dibine dek gelen Askeri kuşatmaya sesiz kalmayacaktı. Ukrayna sınırına oda asker yığdı. Karşı propagandaya girişti. Diplomaside yeniden garantiler istendi. Natonun dibine dek yayılmamasını talep ediyor.
Siyasal yorumcular ise değişik görüşte. Özellikle kimisi işin cıvığı çıktığı Baydını hem Rusya hem de Çinle birlikte uğraşmamasını öneriyor. Oysa Baydın kafasına Rusyanın nmetürleşmesini ta baştan koydu. Ukrayna Gürcistan etkisiyle güneyden kuşatma planını Natoyla üyelikle gerçekleştirme peşinde. Anbargolarla da ekonomik yıkımı yaratmayı hedefle ısrarlıdır. Ukrayna bu konuda darbeler ve müdahaleler sonucu desteklenen faşistlerin yardımıyla Rusya karşıtı blokta yer aldı. Ukraynayı Rusların tümden işkal etmesi beklenmiyor. Ancak, batı destekli Ukraynadaki faşistlerin neler yapacağı da malum. Unutmayın darbe öncesi sendikacıları otelelrde yaktılar. Batılı medya bu konuda nerede ise hiç haber yapmadı. Böylesi kirli uygulamaları var. Hatırlayanlar, ikinci paylaşım savaaşında da bu çevreler Hitlerle işbirliği yapıp Sovyetleri yıkmak için savaştılar. Almanyanın yaan çizmesi ve Rusyanın net tutumu Baydın için alnlamı var mı: bilmem. Ama, belli ki krizli süreçte Ukraynada kontrolu bazı hareketlerin olasılığına inanan epey kesim var. Hesaplar ise belli değil. Üstelik, yine kriz ABD uzağında gerçekleşiyor. Direk etkilenmesi zor. Fakat, ükler silah gerçeği de var. Şimdilik Amerika rusyayı kuşatma hareketinde krizi artırmada yol aldı. Bununla nereye dek gider, belli değil. Trkiye ise zaten Amerikayla ilişkilerde fırsat arayabn Erdoğanın nereye dek bu cendereye gireceği de başka bir beklenti merakıdır.
Kısaca, Ukrayna krizi probagandada derinleşen kriz saçıyor. Askeri yığınaklar da srüyor. Sözünde durmayan batı bu kavşakta da ilerlerken, herhalde sorulacak sorulardan birisi de uluslararası anlaşmalara nereye kadar güvernilirdir? Ukrayna bunun örneklerinden biridir.
