Gözden kaçırılan Etiyopya krizi – Özkan Yıkıcı

Oldukça zengin gelişmelerle karşı karşıya bulunmaktayız. Üstelik, bunlar kriz, bunalım, kağos gibi ifadelerin dahi az kaldığı durumlardır. İç sorundan genele krizler ve belirsizlikler etrafı kuşatıyor. Ülke kavrayışı ise hem az hem de seçeneksiz gibi kalıp, gidrek ilgisizlik yerleşti. Buda sistemin onca krize rağmen parlemeterlikten sokağa desteğinin devam etmesine yarıyor. Bunların arasında elbet Afrika olayları daha sığ kalması da gayet normal. Afrikanın konuşturulmaması sonucu da önemli siyasal tırmanışlar, krizler de gündeme gelmeden geçip gidiyor. Bunlardan birisi de Etopyada yaşananlardır. Salt Etoğya değil de dünya hegemonya mücadelesinin de katgıları oldukça yoğunlaştı. Bu katılımcı ülkelerden birisi de gidrek artan şekliyle Türkiyedir. Bu dahi Etoğyadaki tutumların doğruluğunun sorgulanması adına öne çıkmasına yetmiyor. Tıpkı tüm tortularla devam eden Libya veya Somali gibi…

Etopya olaylarının paradoksal bir örneği de şu: başbakan Bin Ahmet kısa zaman önce Barış ödülünü aldı. Eritreye karşı yaptığı anlaşma, ülke içinde fedral yapı dönüşümleri sonucu Barış ödülüne hak görüldü. Birkaç yıl sonra ise, ayni lider bu defa diktatör ve katliyamla suçlanması döneminde bulunuyor. Öylesi paradoksun da Afrika gerçeği de mutlaka vardır.***

Etopya tarihi rolü olan Afrika devletidir. 74 yılına dek Habeş.istan olarak biliniyordu. O  yıl askeri darbeyle hem yön kayışı oldu hem de kimlik ismi değişti. Etlopya adını alırken, ayni zamanda da hegemonya kayışı da gerçekleşip, ABD eksekseninden Sovyet eksenine kaydı. Kapitalist olmayan yol politikası denemesine sokuldu. Doksan başında dağılan Sovyetler ile birlikte Etopyadaki cUnta yennildi. Yerine yeni itifak oluşturuldu. Eritre ülkeden ayrıldı. Bu durum bu yıla dek sürdü. Son seçilen Bin Ahmet ise başlangıçta iyi başladı. Eritre iile sınır anlaşması gerçekleştirdi. Ülkede federal yapılı dönüşüm oluşturuldu. Barış ödülünü B.M. aldı. Ama bu yıl tango ters döndü.. Ahmedtin Seçimleri yapmak iistememesi ve yerel seçinler yapan Trikye bölgesindekileri tanımaması,uyeniden kara bulutları davet ediyordu. Hele Trikyenin başkentinii işkal edip federal yönünü kaldırması ile çelşki savaş çelişkisine geçti. Trikye HKC alışkın olduğu savaşla, geri çekilme aşamasından sonra, toparlanıp saldırıya geçer. Önce kendi bölgesini eline geçirdi. Ardından baaşkente yürüdü. Aslında ele geçirme şansı da vardı. Fakat, tek başına bunu kaldıramayacağını anlayıp, öteki güçlerle itifak aradı. Bu dönemde Ahmet önce başkenti savunmak için çağrılar yaptı. Başta Türkiyye ve iran olmak üzere insansız ihalar aldı. Bu ihalar resmen savaşın yönünü değiştirdi. Deyişik beklentilere girildi. Triikyeliler bu durumdan Çin, Türkiye ve iranı suçluyor. İhaların ollmaması halinde durumun değiştiiirelemeyecek olduğunu belrirtiler.****

Etopya önemli ülke. Dostu düşnmanı çok. Dahası. Denge her an değişen koşullara sahiptr. Sadece iiç savaş değil, ayrıca dış sorunlar da var. Su sorununda Mısırla epey gerilim yaşanıyor. Sudan ve Somali ile limonii dönem söz konusu. Ülke ise nifusuyla oldukça kıtanın önemlii gücüdür. Zengin su kaynağına karşın iç savaşlar nedeniyle açlık kronikleşti. Şimdi de Trikye bölgesine uyguladığı anbargo nedeniiyle epey açlık olduğu haberleri  geliyor. Bazı gıda yardım depolarının yağmalandığı haberleri artık normalleşti. Seksenden berii Etoğya hem savaş hem de kıtlıkla ilgili haberlerle duyuluyor. Hegemonya mücadelesi yanında açlık epey can kaybına neden oluyor. Federal yapı ve çok etnik durumu, siyasal olarak hep sorun üretmektedir. Bu Etopyanın yakın tarih gerçeği. Hele de Nil Nehrinin çıkış yeri olması, her faaliyetinde savaşa dek olasılık oluşturması ile haşır neşir hale geldi.****

Kısaca: Afrikanın Ertopyası Boynuzda epey kaynamaya ve birçok devletin de oraya duyarlı olmasıyla yeni dönemlere gebedr.